Οι κολικοί μωρού είναι συχνοί κατά τους πρώτους μήνες της ζωής. Αν και συνήθως δεν συνδέονται με κάποιο σοβαρό πρόβλημα υγείας, μπορούν να είναι ιδιαίτερα δύσκολοι τόσο για το μωρό όσο και για τους ανθρώπους που το φροντίζουν.
Στη διάρκεια ενός επεισοδίου, το κλάμα μπορεί να είναι δυνατό και δύσκολο να σταματήσει. Το μωρό μπορεί να σφίγγει τις γροθιές, να λυγίζει τα πόδια προς την κοιλιά ή να τεντώνει την πλάτη του. Είναι απόλυτα φυσιολογικό οι γονείς να ανησυχούν όταν βλέπουν το μωρό τους να δείχνει ότι δυσφορεί.
Τα καλά νέα είναι ότι οι κολικοί αποτελούν συνήθως μια προσωρινή φάση. Συχνά κορυφώνονται περίπου στις έξι εβδομάδες και μειώνονται σταδιακά μέχρι τον τρίτο ή τέταρτο μήνα. Ωστόσο, κάθε επεισόδιο έντονου ή ασυνήθιστου κλάματος πρέπει να αξιολογείται προσεκτικά, ιδιαίτερα όταν συνοδεύεται από άλλα συμπτώματα.
Τι είναι οι κολικοί στα μωρά;
Οι βρεφικοί κολικοί περιγράφουν επαναλαμβανόμενες και παρατεταμένες περιόδους κλάματος, ανησυχίας ή ευερεθιστότητας σε ένα μωρό που κατά τα άλλα φαίνεται υγιές. Τα επεισόδια εμφανίζονται χωρίς μια σαφή αιτία και δεν υποχωρούν πάντα με τις συνηθισμένες κινήσεις παρηγοριάς.
Παραδοσιακά, οι κολικοί περιγράφονταν με τον λεγόμενο «κανόνα των τριών»: κλάμα για περισσότερες από τρεις ώρες την ημέρα, τουλάχιστον τρεις ημέρες την εβδομάδα και για χρονικό διάστημα τριών εβδομάδων ή περισσότερο.
Τα σύγχρονα διαγνωστικά κριτήρια Rome IV δεν απαιτούν απαραίτητα αυτή την αυστηρή χρονική καταμέτρηση. Εστιάζουν σε επαναλαμβανόμενα και παρατεταμένα επεισόδια κλάματος, ανησυχίας ή ευερεθιστότητας που εμφανίζονται χωρίς προφανή αιτία και τα οποία οι φροντιστές δυσκολεύονται να αποτρέψουν ή να σταματήσουν. Για να είναι η εικόνα συμβατή με βρεφικούς κολικούς, δεν πρέπει να υπάρχουν ενδείξεις πυρετού, ασθένειας ή ανεπαρκούς ανάπτυξης.
Ο όρος «κολικοί» μπορεί να δημιουργήσει την εντύπωση ότι η αιτία είναι αποκλειστικά ο πόνος στην κοιλιά. Στην πραγματικότητα, η ακριβής αιτία δεν έχει εξακριβωθεί. Οι κολικοί θεωρούνται ένα σύνθετο μοτίβο έντονου κλάματος και όχι μια συγκεκριμένη πάθηση με μία μόνο αιτία.
Οι κολικοί μπορούν να εμφανιστούν τόσο σε μωρά που θηλάζουν όσο και σε μωρά που τρέφονται με βρεφικό γάλα. Δεν σημαίνουν ότι το μωρό δεν τρέφεται σωστά ή ότι οι γονείς κάνουν κάτι λάθος.
Πότε αρχίζουν και πόσο διαρκούν οι κολικοί;
Οι κολικοί συνήθως εμφανίζονται μέσα στις πρώτες εβδομάδες της ζωής, συχνά μεταξύ της δεύτερης και της τέταρτης εβδομάδας. Η διάρκεια και η ένταση διαφέρουν σημαντικά από μωρό σε μωρό.
Τα επεισόδια μπορεί να συμβαίνουν οποιαδήποτε στιγμή, αλλά παρατηρούνται συχνότερα αργά το απόγευμα ή το βράδυ. Για ορισμένες οικογένειες, το κλάμα εμφανίζεται περίπου την ίδια ώρα κάθε ημέρα. Σε άλλες περιπτώσεις, δεν ακολουθεί ένα σταθερό ή προβλέψιμο πρόγραμμα.
Το έντονο κλάμα τείνει να κορυφώνεται περίπου στην ηλικία των έξι εβδομάδων. Στη συνέχεια, η συχνότητα και η διάρκειά του συνήθως μειώνονται. Στα περισσότερα μωρά, οι κολικοί υποχωρούν μέχρι την ηλικία των τριών ή τεσσάρων μηνών. Σε ορισμένες περιπτώσεις μπορεί να διαρκέσουν περισσότερο, αλλά συμπτώματα που επιμένουν μετά τον τέταρτο ή πέμπτο μήνα χρειάζονται νέα αξιολόγηση από παιδίατρο.
Το ότι οι κολικοί περνούν με τον χρόνο δεν σημαίνει ότι οι γονείς πρέπει απλώς να περιμένουν χωρίς υποστήριξη. Ο παιδίατρος μπορεί να αποκλείσει άλλες αιτίες κλάματος, να αξιολογήσει τον τρόπο σίτισης και να προτείνει ασφαλείς πρακτικές για τη συγκεκριμένη οικογένεια.
Ποια είναι τα συμπτώματα των κολικών;
Τα συμπτώματα των κολικών στα μωρά σχετίζονται κυρίως με το μοτίβο και την ένταση του κλάματος. Ένα επεισόδιο μπορεί να ξεκινήσει ξαφνικά, ακόμη και αν το μωρό έχει φάει, έχει καθαρή πάνα και δεν φαίνεται να υπάρχει κάποια προφανής ανάγκη.
Τα συχνότερα σημάδια περιλαμβάνουν:
- Έντονο και παρατεταμένο κλάμα χωρίς εμφανή αιτία.
- Δυσκολία στην ηρεμία του μωρού.
- Επεισόδια που εμφανίζονται συχνά το απόγευμα ή το βράδυ.
- Σφιγμένες γροθιές.
- Λύγισμα των ποδιών προς την κοιλιά.
- Τέντωμα των χεριών ή των ποδιών.
- Καμπύλωση της πλάτης.
- Κοκκίνισμα του προσώπου κατά το κλάμα.
- Τεντωμένη κοιλιά.
- Αέρια ή ήχους από την κοιλιά.
- Ανήσυχη συμπεριφορά ακόμη και όταν το κλάμα μειώνεται προσωρινά.
Το κλάμα μπορεί να ακούγεται πιο δυνατό ή πιο οξύ από το συνηθισμένο. Ωστόσο, ένα μωρό με κολικούς είναι συνήθως καλά ανάμεσα στα επεισόδια, τρέφεται ικανοποιητικά και συνεχίζει να αναπτύσσεται φυσιολογικά.
Τα αέρια συχνά συνδέονται με τους κολικούς, αλλά δεν αποτελούν πάντα την αιτία. Όταν ένα μωρό κλαίει έντονα, μπορεί να καταπίνει περισσότερο αέρα. Επομένως, η παρουσία αερίων μπορεί να είναι και αποτέλεσμα του παρατεταμένου κλάματος.
Κολικοί ή φυσιολογικό κλάμα;
Όλα τα μωρά κλαίνε, ιδιαίτερα κατά τους πρώτους τρεις μήνες. Στο φυσιολογικό κλάμα, υπάρχει συχνά μια αναγνωρίσιμη ανάγκη. Το μωρό μπορεί να ηρεμήσει όταν φάει, αλλάξει πάνα, κοιμηθεί ή βρεθεί στην αγκαλιά του φροντιστή του.
Το κλάμα των κολικών είναι συνήθως εντονότερο, διαρκεί περισσότερο και μπορεί να μην έχει μια προφανή εξήγηση. Οι συνηθισμένες τεχνικές παρηγοριάς ενδέχεται να έχουν περιορισμένο ή μόνο προσωρινό αποτέλεσμα.
Πριν θεωρήσετε ότι πρόκειται για κολικούς, ελέγξτε αν το μωρό:
- Πεινάει.
- Χρειάζεται αλλαγή πάνας.
- Είναι πολύ ζεστό ή πολύ κρύο.
- Χρειάζεται ύπνο.
- Έχει καταπιεί αέρα κατά τη σίτιση.
- Έχει δεχθεί πολλά ερεθίσματα.
- Φοράει ρούχα που το πιέζουν.
- Παρουσιάζει πυρετό ή άλλο σημάδι ασθένειας.
Αν το κλάμα είναι διαφορετικό από το συνηθισμένο, ακούγεται πολύ οξύ ή αδύναμο ή συνοδεύεται από αλλαγή στη συμπεριφορά του μωρού, χρειάζεται άμεση επικοινωνία με επαγγελματία υγείας.
Ποιες είναι οι πιθανές αιτίες των κολικών;
Η ακριβής αιτία των βρεφικών κολικών παραμένει άγνωστη. Πιθανότατα πρόκειται για συνδυασμό διαφορετικών παραγόντων, οι οποίοι δεν επηρεάζουν όλα τα μωρά με τον ίδιο τρόπο.
Ανώριμο νευρικό σύστημα
Κατά τους πρώτους μήνες της ζωής, το νευρικό σύστημα του μωρού εξακολουθεί να αναπτύσσεται. Ορισμένα μωρά μπορεί να είναι πιο ευαίσθητα στο φως, στους ήχους, στην κίνηση ή στις αλλαγές του περιβάλλοντος.
Όταν συσσωρεύονται πολλά ερεθίσματα, το μωρό μπορεί να δυσκολεύεται να ηρεμήσει. Αυτό ενδέχεται να εξηγεί γιατί τα επεισόδια εμφανίζονται συχνά στο τέλος της ημέρας, όταν το μωρό έχει ήδη εκτεθεί σε αρκετά ερεθίσματα.
Ανώριμο πεπτικό σύστημα
Το πεπτικό σύστημα συνεχίζει να αναπτύσσεται μετά τη γέννηση. Η πέψη, η κινητικότητα του εντέρου και η σύνθεση του εντερικού μικροβιώματος έχουν εξεταστεί ως παράγοντες που μπορεί να σχετίζονται με τους κολικούς.
Δεν έχει αποδειχθεί, όμως, ότι οι κολικοί προκαλούνται αποκλειστικά από αέρια ή κοιλιακό πόνο. Η εικόνα φαίνεται να είναι πιο σύνθετη.
Κατάποση αέρα κατά τη σίτιση
Το μωρό μπορεί να καταπίνει αέρα όταν δεν εφαρμόζει σωστά στο στήθος, όταν η ροή από το μπιμπερό είναι πολύ γρήγορη ή αργή ή όταν πίνει βιαστικά.
Ο εγκλωβισμένος αέρας μπορεί να αυξήσει τη δυσφορία. Για τον λόγο αυτό, είναι χρήσιμο να ελέγχετε τη θέση σίτισης και να δίνετε στο μωρό την ευκαιρία να ρευτεί κατά τη διάρκεια και μετά το γεύμα.
Δυσκολίες στη σίτιση
Η υπερσίτιση, η ανεπαρκής λήψη γάλακτος ή μια δυσκολία στον συντονισμό της σίτισης μπορεί να προκαλούν ή να επιδεινώνουν τη δυσφορία.
Εάν το μωρό κλαίει συστηματικά κατά τη διάρκεια ή αμέσως μετά το γεύμα, ζητήστε από παιδίατρο, μαία ή κατάλληλα καταρτισμένο σύμβουλο θηλασμού να παρακολουθήσει ένα γεύμα. Η αξιολόγηση μπορεί να βοηθήσει στον εντοπισμό δυσκολιών στην προσκόλληση, στη στάση ή στη ροή του γάλακτος.
Ευαισθησία σε πρωτεΐνες τροφίμων
Σε ένα μικρό ποσοστό μωρών, το έντονο κλάμα μπορεί να συνδέεται με αλλεργία στην πρωτεΐνη του αγελαδινού γάλακτος. Η κατάσταση αυτή δεν είναι ίδια με τους συνηθισμένους βρεφικούς κολικούς.
Πιθανά πρόσθετα σημάδια είναι το έκζεμα, το αίμα ή η βλέννα στα κόπρανα, οι επαναλαμβανόμενοι εμετοί, η διάρροια ή η δυσκολία στην πρόσληψη βάρους. Εάν υπάρχουν τέτοια συμπτώματα, χρειάζεται αξιολόγηση από παιδίατρο.
Πώς γίνεται η διάγνωση των κολικών;
Δεν υπάρχει μία ειδική εξέταση που να επιβεβαιώνει ότι ένα μωρό έχει κολικούς. Ο παιδίατρος βασίζεται στο ιστορικό, στο μοτίβο του κλάματος, στη σίτιση, στην ανάπτυξη και στην κλινική εξέταση.
Κατά την αξιολόγηση μπορεί να εξετάσει:
- Πότε άρχισε το έντονο κλάμα.
- Πόσο συχνά εμφανίζονται τα επεισόδια.
- Πόσο διαρκούν.
- Εάν συμβαίνουν πριν, κατά τη διάρκεια ή μετά τα γεύματα.
- Πώς συμπεριφέρεται το μωρό ανάμεσα στα επεισόδια.
- Εάν τρέφεται και παίρνει βάρος φυσιολογικά.
- Εάν παρουσιάζει πυρετό, εμετούς ή αλλαγές στα κόπρανα.
- Εάν υπάρχουν σημάδια λοίμωξης, αλλεργίας ή τραυματισμού.
Στις περισσότερες περιπτώσεις δεν χρειάζονται εργαστηριακές ή απεικονιστικές εξετάσεις. Μπορεί να πραγματοποιηθούν εάν το ιστορικό ή η κλινική εξέταση δημιουργούν υποψία για διαφορετική αιτία του κλάματος.
Ένα ημερολόγιο κλάματος και γευμάτων μπορεί να είναι χρήσιμο. Καταγράψτε την ώρα και τη διάρκεια κάθε επεισοδίου, πότε έφαγε το μωρό, πόσο εύκολα τράφηκε και τι φάνηκε να το ανακουφίζει.
Πώς να ηρεμήσετε ένα μωρό με κολικούς
Δεν υπάρχει μία τεχνική που να λειτουργεί σε κάθε μωρό. Η αντιμετώπιση των κολικών έχει ως στόχο να ανακουφίσει όσο γίνεται το μωρό, να διατηρήσει ασφαλή τη σίτιση και να βοηθήσει τους γονείς να διαχειριστούν αυτή την απαιτητική περίοδο.
Δοκιμάστε μία ή δύο τεχνικές κάθε φορά. Οι γρήγορες αλλαγές θέσης, φωτισμού, ήχων και κίνησης μπορεί να αυξήσουν την υπερδιέγερση.
Κρατήστε το μωρό κοντά σας
Η αγκαλιά και η επαφή μπορούν να προσφέρουν αίσθημα ασφάλειας. Κρατήστε το μωρό στο στήθος σας, μιλήστε του ήρεμα και κινηθείτε αργά.
Η ανταπόκριση στο κλάμα ενός μικρού μωρού δεν σημαίνει ότι το κακομαθαίνετε. Το κλάμα είναι ο τρόπος επικοινωνίας του και η ήρεμη παρουσία σας μπορεί να το βοηθήσει να ρυθμίσει σταδιακά την έντασή του.
Κρατήστε το σε πιο όρθια θέση κατά το γεύμα
Μια πιο όρθια θέση μπορεί να βοηθήσει στον περιορισμό της κατάποσης αέρα. Στη σίτιση με μπιμπερό, βεβαιωθείτε ότι η θηλή παραμένει γεμάτη με γάλα και ότι η ροή είναι κατάλληλη.
Κάντε μικρές παύσεις και παρατηρήστε τα σημάδια κορεσμού. Μην πιέζετε το μωρό να ολοκληρώσει ολόκληρη την ποσότητα αν δείχνει ότι έχει χορτάσει.
Ειδικά μπιμπερό που έχουν σχεδιαστεί για να περιορίζουν την είσοδο αέρα μπορεί να είναι χρήσιμα σε ορισμένες περιπτώσεις, αλλά δεν αποτελούν θεραπεία για τους κολικούς.
Βοηθήστε το μωρό να ρευτεί
Δώστε στο μωρό την ευκαιρία να ρευτεί κατά τη διάρκεια και μετά το γεύμα. Κρατήστε το όρθιο στον ώμο ή καθιστό στην αγκαλιά σας, στηρίζοντας προσεκτικά το κεφάλι και τον αυχένα.
Χρησιμοποιήστε απαλές κινήσεις ή τρίψτε ήρεμα την πλάτη του. Δεν χρειάζεται έντονο χτύπημα. Εάν το μωρό δεν ρευτεί έπειτα από λίγα λεπτά αλλά είναι άνετο, δεν χρειάζεται να συνεχίσετε με πίεση.
Ελέγξτε τον τρόπο σίτισης
Εάν θηλάζετε, μπορεί να είναι χρήσιμο να αξιολογηθεί η προσκόλληση του μωρού στο στήθος και η αποτελεσματικότητα της σίτισης.
Εάν χρησιμοποιείτε βρεφικό γάλα, ακολουθείτε ακριβώς τις οδηγίες παρασκευής στη συσκευασία. Μην προσθέτετε περισσότερη ή λιγότερη σκόνη και μην αλλάζετε την αναλογία νερού και γάλακτος.
Μην αλλάζετε συχνά βρεφικό γάλα χωρίς σύσταση παιδιάτρου. Οι διαδοχικές αλλαγές μπορεί να δυσκολέψουν την αξιολόγηση των συμπτωμάτων και δεν αποτελούν γενική λύση για τους κολικούς.
Δοκιμάστε ένα χλιαρό μπάνιο
Ένα χλιαρό μπάνιο μπορεί να βοηθήσει ορισμένα μωρά να χαλαρώσουν. Ελέγξτε προσεκτικά τη θερμοκρασία του νερού και στηρίζετε συνεχώς το κεφάλι και το σώμα του μωρού.
Μην αφήνετε ποτέ το μωρό μόνο του μέσα ή κοντά στο νερό. Εάν το μπάνιο αυξάνει την ένταση, σταματήστε και δοκιμάστε έναν διαφορετικό τρόπο ηρεμίας.
Κάντε πολύ απαλό μασάζ στην κοιλιά
Όταν το μωρό είναι ξύπνιο και σχετικά ήρεμο, μπορείτε να κάνετε απαλές κυκλικές κινήσεις στην κοιλιά του. Αποφύγετε το μασάζ αμέσως μετά το γεύμα και σταματήστε αν το μωρό δείξει μεγαλύτερη δυσφορία.
Εάν χρησιμοποιήσετε κάποιο προϊόν στο δέρμα, πρέπει να είναι κατάλληλο για βρέφη και χωρίς έντονο άρωμα. Το απαλό μασάζ μπορεί να είναι καταπραϋντικό, αλλά δεν αποτελεί αποδεδειγμένη θεραπεία για την αιτία των κολικών.
Μειώστε τα έντονα ερεθίσματα
Χαμηλώστε τον φωτισμό, μειώστε τις δυνατές φωνές και δημιουργήστε μια ήρεμη ατμόσφαιρα. Ορισμένα μωρά ηρεμούν όταν βρίσκονται σε ένα δωμάτιο με λιγότερα οπτικά και ακουστικά ερεθίσματα.
Ένας ήπιος και σταθερός λευκός θόρυβος μπορεί επίσης να βοηθήσει. Διατηρήστε την ένταση χαμηλή και τοποθετήστε την πηγή του ήχου σε ασφαλή απόσταση από το μωρό.
Χρησιμοποιήστε απαλή κίνηση
Το αργό περπάτημα με το μωρό στην αγκαλιά, το ήπιο λίκνισμα ή μια βόλτα με το καρότσι μπορούν να έχουν καταπραϋντική επίδραση.
Οι κινήσεις πρέπει πάντα να είναι ομαλές και ελεγχόμενες. Μην ταρακουνάτε ποτέ το μωρό. Το δυνατό ταρακούνημα μπορεί να προκαλέσει σοβαρό και απειλητικό για τη ζωή τραυματισμό.
Δοκιμάστε διαφορετική θέση όσο είναι ξύπνιο
Μπορείτε να κρατήσετε το μωρό μπρούμυτα πάνω στο αντιβράχιό σας ή στον ώμο σας, υποστηρίζοντας συνεχώς το κεφάλι και τον αυχένα. Αυτές οι θέσεις χρησιμοποιούνται μόνο όταν το μωρό είναι ξύπνιο και βρίσκεται υπό συνεχή επίβλεψη.
Για κάθε ύπνο, το μωρό πρέπει να τοποθετείται ανάσκελα σε επίπεδη και σταθερή επιφάνεια ύπνου. Μην το αφήνετε να κοιμηθεί μπρούμυτα ή στο πλάι επειδή φάνηκε να ηρεμεί σε αυτή τη θέση.
Θηλασμός, βρεφικό γάλα και κολικοί
Οι κολικοί εμφανίζονται τόσο σε μωρά που θηλάζουν όσο και σε μωρά που λαμβάνουν βρεφικό γάλα. Ο θηλασμός ή η συνήθης σίτιση πρέπει να συνεχίζονται, εκτός αν ο παιδίατρος συστήσει κάποια αλλαγή.
Χρειάζεται να αλλάξει η διατροφή κατά τον θηλασμό;
Δεν υπάρχουν επαρκή στοιχεία που να υποστηρίζουν ότι όλοι οι γονείς που θηλάζουν πρέπει να αποφεύγουν πικάντικες τροφές, όσπρια, λάχανο, μπρόκολο ή άλλες τροφές που θεωρούνται ότι προκαλούν φούσκωμα.
Τα αέρια που σχηματίζονται στο έντερο της μητέρας δεν περνούν στο μητρικό γάλα. Ο γενικός αποκλεισμός πολλών τροφών μπορεί να περιορίσει χωρίς λόγο την ποικιλία και την ποιότητα της διατροφής.
Σε συγκεκριμένες περιπτώσεις όπου υπάρχουν ενδείξεις αλλεργίας στην πρωτεΐνη του αγελαδινού γάλακτος, ο παιδίατρος μπορεί να προτείνει μια προσωρινή δοκιμή αποκλεισμού. Η διαδικασία πρέπει να γίνεται με επαγγελματική καθοδήγηση και να ακολουθείται από επανεκτίμηση.
Χρειάζεται να αλλάξει το βρεφικό γάλα;
Η συχνή αλλαγή φόρμουλας δεν αποτελεί γενική αντιμετώπιση των κολικών. Μην αλλάζετε προϊόν χωρίς να συμβουλευτείτε τον παιδίατρο.
Εάν υπάρχει υποψία αλλεργίας στην πρωτεΐνη του αγελαδινού γάλακτος, ο παιδίατρος μπορεί να προτείνει προσωρινή δοκιμή με κατάλληλη ειδική φόρμουλα. Αυτό αφορά μόνο επιλεγμένες περιπτώσεις και δεν πρέπει να εφαρμόζεται σε κάθε μωρό που κλαίει έντονα.
Βοηθούν τα προβιοτικά στους κολικούς;
Ορισμένες μελέτες έχουν εξετάσει συγκεκριμένα στελέχη προβιοτικών, όπως το Lactobacillus reuteri, ως πιθανή παρέμβαση για τη μείωση του χρόνου κλάματος.
Τα αποτελέσματα δεν είναι ίδια σε όλες τις μελέτες και δεν μπορούν να γενικευτούν σε όλα τα μωρά ή σε όλα τα προβιοτικά προϊόντα. Ορισμένες ανασκοπήσεις έχουν καταγράψει πιθανή μείωση του χρόνου κλάματος σε συγκεκριμένες ομάδες βρεφών, χωρίς να αποδεικνύουν σταθερή πρόληψη ή αντιμετώπιση των κολικών για όλα τα μωρά.
Μην επιλέγετε προβιοτικό αποκλειστικά βάσει μιας γενικής ένδειξης στη συσκευασία. Το στέλεχος, η δόση, η ηλικία και ο τρόπος διατροφής έχουν σημασία. Συζητήστε με τον παιδίατρο πριν δώσετε οποιοδήποτε συμπλήρωμα στο μωρό.
Επίσης, μην προσφέρετε φάρμακα, αντι-κολικές σταγόνες, φυτικά σκευάσματα, αφεψήματα ή ζαχαρόνερο χωρίς ιατρική συμβουλή. Πολλά από αυτά τα προϊόντα δεν έχουν σταθερά στοιχεία αποτελεσματικότητας και ορισμένα μπορεί να είναι ακατάλληλα για βρέφη.
Πότε να επικοινωνήσετε με τον παιδίατρο
Η αξιολόγηση από παιδίατρο είναι σημαντική, ιδιαίτερα όταν το κλάμα εμφανίζεται για πρώτη φορά, είναι πολύ έντονο ή διαφέρει από το συνηθισμένο.
Επικοινωνήστε με τον παιδίατρο εάν:
- Το μωρό δεν τρέφεται καλά.
- Αρνείται επανειλημμένα τα γεύματα.
- Δεν παίρνει βάρος όπως αναμένεται.
- Έχει σημαντικά λιγότερες βρεγμένες πάνες.
- Παρουσιάζει συχνούς ή έντονους εμετούς.
- Υπάρχει αίμα στα κόπρανα.
- Η κοιλιά είναι πολύ πρησμένη ή ευαίσθητη.
- Υπάρχει εξάνθημα ή δυσκολία στην αναπνοή.
- Το μωρό είναι ασυνήθιστα υποτονικό.
- Τα συμπτώματα επιμένουν μετά τον τέταρτο ή πέμπτο μήνα.
- Δυσκολεύεστε να διαχειριστείτε την κατάσταση.
Ζητήστε άμεση ιατρική βοήθεια εάν το μωρό δυσκολεύεται να αναπνεύσει, έχει μπλε ή πολύ ωχρό χρώμα, δεν ανταποκρίνεται φυσιολογικά, παρουσιάζει σπασμούς, έχει πράσινους εμετούς ή το κλάμα άρχισε μετά από πτώση ή πιθανό τραυματισμό.
Ο πυρετός σε μωρό μικρότερο των τριών μηνών χρειάζεται άμεση ιατρική αξιολόγηση. Το παρατεταμένο κλάμα δεν πρέπει να αποδίδεται αυτόματα σε κολικούς όταν υπάρχουν πρόσθετα συμπτώματα.
Πώς να διαχειριστούν οι γονείς αυτή την περίοδο
Η φροντίδα ενός μωρού που κλαίει για πολλή ώρα μπορεί να είναι σωματικά και συναισθηματικά εξαντλητική. Είναι φυσιολογικό να αισθάνεστε κόπωση, απογοήτευση ή αδυναμία.
Οι κολικοί δεν προκαλούνται από κακή φροντίδα και δεν αποτελούν ένδειξη ότι αποτυγχάνετε ως γονέας. Συχνά δεν υπάρχει τρόπος να σταματήσει αμέσως ένα επεισόδιο, ακόμη και όταν κάνετε όλα όσα χρειάζεται το μωρό.
Ζητήστε βοήθεια από έναν έμπιστο συγγενή ή φίλο, ώστε να μπορέσετε να ξεκουραστείτε ή να φάτε. Εάν βρίσκεστε μόνοι και αισθάνεστε ότι χάνετε την ψυχραιμία σας, τοποθετήστε το μωρό ανάσκελα στην ασφαλή και άδεια κούνια του και απομακρυνθείτε για λίγα λεπτά.
Μην ταρακουνάτε ποτέ το μωρό. Εάν φοβάστε ότι μπορεί να χάσετε τον έλεγχο, επικοινωνήστε αμέσως με κάποιο κοντινό σας πρόσωπο, τον παιδίατρο ή τις υπηρεσίες επείγουσας βοήθειας. Η αναζήτηση υποστήριξης είναι υπεύθυνη και απαραίτητη πράξη.
Συμπέρασμα
Οι κολικοί μωρού είναι μια συχνή και συνήθως προσωρινή κατάσταση κατά τους πρώτους μήνες της ζωής. Παρόλο που το παρατεταμένο κλάμα μπορεί να προκαλεί έντονη ανησυχία, οι κολικοί εμφανίζονται συνήθως σε μωρά που κατά τα άλλα είναι υγιή και υποχωρούν σταδιακά μέχρι τον τρίτο ή τέταρτο μήνα.
Η αγκαλιά, το σωστό ρέψιμο, η πιο όρθια θέση κατά τη σίτιση, το χλιαρό μπάνιο, το απαλό μασάζ και η μείωση των έντονων ερεθισμάτων μπορεί να προσφέρουν ανακούφιση. Δεν υπάρχει, όμως, μία μέθοδος που να λειτουργεί σε όλα τα μωρά.
Μην αλλάζετε βρεφικό γάλα, μην περιορίζετε τη διατροφή κατά τον θηλασμό και μη χορηγείτε προβιοτικά, φάρμακα ή φυτικά προϊόντα χωρίς επαγγελματική καθοδήγηση.
Εμπιστευτείτε την παρατήρησή σας. Αν το κλάμα είναι διαφορετικό από το συνηθισμένο, συνοδεύεται από άλλα συμπτώματα ή σας προκαλεί έντονη ανησυχία, επικοινωνήστε με τον παιδίατρο. Η κατάλληλη ενημέρωση, η υπομονή και η υποστήριξη μπορούν να κάνουν αυτή την απαιτητική φάση ασφαλέστερη και πιο διαχειρίσιμη για όλη την οικογένεια.
Συχνές ερωτήσεις για τους κολικούς μωρού
Πώς καταλαβαίνω ότι το μωρό έχει κολικούς;
Ένα μωρό με κολικούς παρουσιάζει επαναλαμβανόμενα επεισόδια έντονου και δύσκολα διαχειρίσιμου κλάματος χωρίς εμφανή αιτία. Μπορεί να σφίγγει τις γροθιές, να λυγίζει τα πόδια προς την κοιλιά και να τεντώνει την πλάτη. Μεταξύ των επεισοδίων, συνήθως τρέφεται και αναπτύσσεται φυσιολογικά.
Σε ποια ηλικία αρχίζουν οι κολικοί;
Οι κολικοί συχνά αρχίζουν μεταξύ της δεύτερης και της τέταρτης εβδομάδας ζωής. Το κλάμα μπορεί να κορυφωθεί περίπου στις έξι εβδομάδες.
Πότε περνούν οι κολικοί;
Στα περισσότερα μωρά, οι κολικοί μειώνονται και υποχωρούν μέχρι την ηλικία των τριών ή τεσσάρων μηνών. Εάν τα συμπτώματα επιμένουν μετά τους τέσσερις ή πέντε μήνες, χρειάζεται επανεκτίμηση από παιδίατρο.
Είναι επικίνδυνοι οι κολικοί;
Οι κολικοί σε ένα κατά τα άλλα υγιές και αναπτυσσόμενο μωρό συνήθως δεν είναι επικίνδυνοι. Ωστόσο, επειδή το έντονο κλάμα μπορεί να έχει και άλλες αιτίες, χρειάζεται επικοινωνία με παιδίατρο όταν υπάρχουν πρόσθετα συμπτώματα ή όταν οι γονείς ανησυχούν.
Βοηθά το μασάζ;
Ένα πολύ απαλό μασάζ στην κοιλιά μπορεί να προσφέρει προσωρινή χαλάρωση σε ορισμένα μωρά. Δεν πρέπει να γίνεται αμέσως μετά το γεύμα και πρέπει να σταματά εάν το μωρό δείχνει μεγαλύτερη δυσφορία.
Πρέπει να αλλάξω το βρεφικό γάλα;
Όχι χωρίς ιατρική σύσταση. Η συχνή αλλαγή φόρμουλας δεν αποτελεί συνήθη θεραπεία για τους κολικούς. Ειδικό γάλα μπορεί να χρειαστεί μόνο όταν ο παιδίατρος υποψιάζεται αλλεργία ή άλλη συγκεκριμένη κατάσταση.
Πρέπει να αλλάξω τη διατροφή μου αν θηλάζω;
Δεν χρειάζεται να αποκλείσετε γενικά τρόφιμα από τη διατροφή σας. Εάν υπάρχουν ενδείξεις αλλεργίας, ο παιδίατρος μπορεί να προτείνει μια προσωρινή και ελεγχόμενη αλλαγή με κατάλληλη διατροφική καθοδήγηση.
Πώς πρέπει να κοιμάται ένα μωρό με κολικούς;
Το μωρό πρέπει να τοποθετείται ανάσκελα για κάθε ύπνο, σε επίπεδη και σταθερή επιφάνεια. Η θέση μπρούμυτα μπορεί να χρησιμοποιηθεί μόνο όσο το μωρό είναι ξύπνιο και βρίσκεται υπό συνεχή επίβλεψη.
Τι μπορώ να κάνω όταν τίποτα δεν λειτουργεί;
Ελέγξτε πρώτα τη σίτιση, την πάνα, τη θερμοκρασία και τη γενική κατάσταση του μωρού. Δοκιμάστε ήρεμη αγκαλιά, ρέψιμο, χαμηλό φωτισμό και απαλή κίνηση. Εάν το κλάμα παραμένει ασυνήθιστο ή ανησυχητικό, επικοινωνήστε με τον παιδίατρο. Ζητήστε επίσης από κάποιο έμπιστο πρόσωπο να σας αντικαταστήσει προσωρινά εάν αισθάνεστε εξαντλημένοι.